Ποιο ελαιοραβδιστικό να διαλέξω για τον ελαιώνα μου

Το ελαιοραβδιστικό είναι το εργαλείο που θα κρατάτε στα χέρια σας οκτώ ώρες την ημέρα για αρκετές εβδομάδες κάθε χρόνο, και η λάθος επιλογή φαίνεται από την πρώτη μέρα, είτε ως μπαταρία που τελειώνει στις δώδεκα, είτε ως ώμος που πονά, είτε ως βρώσιμες ελιές χαραγμένες από τα δόντια της χτένας. Τα φορητά δονητικά ραβδιστικά δίνουν περίπου τριπλάσια παραγωγικότητα από το μάζεμα με το χέρι, αρκεί ο τύπος να ταιριάζει στον ελαιώνα. Τα κριτήρια παρακάτω μπαίνουν με τη σειρά που αποκλείουν επιλογές.

Ο προορισμός του καρπού κρίνει πρώτα την κεφαλή

Για ελιές που θα γίνουν βρώσιμες, κάθε χτύπημα στον καρπό κοστίζει στην τιμή, οπότε προτιμώνται ο δονητικός γάντζος, που τινάζει το κλαδί χωρίς να ακουμπά τον καρπό και έδωσε τον μικρότερο τραυματισμό σε συγκριτική εργασία, ή για τις πιο ευαίσθητες ποικιλίες τα χτένια χειρός. Για λάδι ο τραυματισμός έχει μικρότερη σημασία, αφού ο καρπός αλέθεται σε λίγες ημέρες, και προτεραιότητα έχει η ταχύτητα.

Σε αυτή την περίπτωση η παλμική διπλή χτένα, με δύο σειρές δοντιών που κινούνται αντίθετα, είχε την καλύτερη συνολική αξιολόγηση σε σύγκριση τριών τύπων, με 88 κιλά την ώρα και 98% αποκόλληση. Οι κεφαλές τύπου αχινού, με δάχτυλα ή σφαίρες που περιστρέφονται μέσα στην κόμη, είναι η άλλη διαδεδομένη επιλογή για λάδι.

Το μέγεθος του ελαιώνα κρίνει την πηγή ενέργειας

Για μικρό ή μεσαίο ελαιώνα, ένα ελαιοραβδιστικό μπαταρίας καλύπτει τις περισσότερες ανάγκες, με την προϋπόθεση ότι η μπαταρία φτάνει για μια ολόκληρη μέρα, οπότε αξίζει να ελέγξετε τη χωρητικότητα σε αμπερώρια και αν υπάρχει δεύτερη μπαταρία. Για μεγάλα κτήματα ή συνεργεία με πολλά χέρια, τα ραβδιστικά 12 V με τροχήλατη γεννήτρια τροφοδοτούν πολλά εργαλεία ταυτόχρονα και δεν σταματούν για φόρτιση.

Τα βενζινοκίνητα έχουν τη μεγαλύτερη αυτονομία και δύναμη για χοντρά κλαδιά σε κτήματα χωρίς ρεύμα, είναι όμως βαρύτερα και θορυβωδέστερα. Τα πνευματικά χτένια έχουν νόημα μόνο όπου υπάρχει τρακτέρ με αεροσυμπιεστή και το συνεργείο δουλεύει κοντά στο μηχάνημα.

Το ύψος των δέντρων κρίνει το κοντάρι

Σε χαμηλά, κλαδεμένα δέντρα ένα σταθερό κοντάρι γύρω στα 2 μέτρα είναι ελαφρύτερο και πιο ισορροπημένο. Σε ψηλότερα δέντρα τα τηλεσκοπικά κοντάρια φτάνουν έως τα 3,4 μέτρα περίπου, με λίγο μεγαλύτερο βάρος, ενώ για πολύ ψηλά δέντρα η συγκομιδή σε ψηλά δέντρα θέλει συνδυασμό μεθόδων. Τα κοντάρια από ανθρακονήματα είναι ελαφρύτερα από τα αλουμινένια, και με βάρη γύρω στα 2,3 με 3,3 κιλά στα περισσότερα μοντέλα, κάθε εκατό γραμμάρια λιγότερα φαίνονται στο τέλος της μέρας.

Οι δονήσεις κρίνουν πόσο θα αντέξει το χέρι σας

Σε μετρήσεις με ηλεκτρικά ραβδιστικά και τέσσερις ώρες χρήσης την ημέρα, η ημερήσια έκθεση του χεριού έφτασε τα 11 έως 40 m/s², πολλές φορές πάνω από το ευρωπαϊκό όριο των 5 m/s². Οι κεφαλές με δύο βραχίονες που ταλαντώνονται αντίθετα μείωσαν την έκθεση κατά 60 έως 70%, και η ηλεκτρική χτένα μετέδιδε περίπου τις μισές δονήσεις από τον βενζινοκίνητο γάντζο.

Όταν συγκρίνετε μοντέλα, ζητήστε από τον προμηθευτή την τιμή δονήσεων που δηλώνει ο κατασκευαστής. Διαλείμματα, εναλλαγή των ατόμων στο ραβδιστικό και προστατευτικά γυαλιά για τα κλαδάκια που εκτινάσσονται συμπληρώνουν την προστασία.

Ποιο ραβδιστικό για ποια περίπτωση

Σύνοψη με βάση τις μελέτες αξιολόγησης και δονήσεων που αναφέρονται στο κείμενο.

Τι να πάρετε μαζί με το ραβδιστικό

Το ραβδιστικό είναι ένας κρίκος στην αλυσίδα των εργαλείων και μηχανημάτων συγκομιδής. Κάτω από τα δέντρα χρειάζονται δίχτυα ή ελαιόπανα, για τον καθαρισμό ένα κόσκινο ή αποφυλλωτής που αφαιρεί φύλλα και κλαδάκια, και για τη μεταφορά διάτρητα τελάρα αντί για σακιά, που ζεσταίνουν και συμπιέζουν τον καρπό.

Μαζεμένος καρπός με φύλλα, σε γάντια εργασίας δίπλα σε ξύλινο δικράνι.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσες ώρες κρατάει η μπαταρία του ελαιοραβδιστικού;

Εξαρτάται από τη χωρητικότητα της μπαταρίας σε αμπερώρια, την ισχύ του μοτέρ και το πόσο φορτωμένα είναι τα δέντρα. Για ολόκληρη μέρα στον ελαιώνα οι περισσότεροι παραγωγοί χρειάζονται δεύτερη μπαταρία ή σύστημα με γεννήτρια.

Αξίζει ελαιοραβδιστικό για λίγα δέντρα;

Για λίγα δέντρα που μαζεύονται σε μία ή δύο μέρες, τα χτένια χειρός μπορεί να αρκούν. Όσο μεγαλώνει ο ελαιώνας, η τριπλάσια παραγωγικότητα του ραβδιστικού μεταφράζεται σε λιγότερα μεροκάματα.

Πώς δουλεύει το ελαιοραβδιστικό 12 V;

Είναι ραβδιστικό που δουλεύει με ρεύμα 12 V από γεννήτρια ή από εξωτερική μπαταρία. Με τροχήλατη γεννήτρια μπορούν να δουλεύουν περισσότερα εργαλεία ταυτόχρονα.

Χτένα ή αχινός για λάδι;

Και οι δύο κεφαλές είναι διαδεδομένες για λάδι. Η παλμική διπλή χτένα είχε την καλύτερη συνολική αξιολόγηση σε συγκριτική μελέτη, ενώ ο αχινός δουλεύει μέσα στην κόμη με περιστρεφόμενα ή παλλόμενα δάχτυλα.

Μπορώ να μαζέψω άγουρες ελιές με ραβδιστικό;

Ναι, αλλά ο άγουρος καρπός κρατιέται πιο σφιχτά στο κλαδί. Όταν αυξάνεται η ένταση για να πέσει, χάνονται περισσότερα φύλλα και τραυματίζεται η βλάστηση της επόμενης χρονιάς.

Τι προστασία χρειάζομαι όταν δουλεύω με ραβδιστικό;

Γυαλιά για τα κλαδάκια και τα φύλλα που εκτινάσσονται, γάντια, διαλείμματα και εναλλαγή με άλλο άτομο, γιατί οι δονήσεις ξεπερνούν πολλές φορές το ευρωπαϊκό όριο σε πολύωρη χρήση.

Σημαντικές σημειώσεις

Οι τιμές παραγωγικότητας, τραυματισμού και δονήσεων προέρχονται από συγκεκριμένες μελέτες και συνθήκες και διαφέρουν από ελαιώνα σε ελαιώνα. Ακολουθείτε πάντα τις οδηγίες ασφαλείας του κατασκευαστή για τη χρήση, τα μέσα ατομικής προστασίας και τη συντήρηση του μηχανήματος και της μπαταρίας.

Πηγές

• Applied Sciences (2022). Vibration from electric hand-held harvesters for olives. Applied Sciences, 12(4), 1768.
• Development of an electrical hand-held olive harvester.
• Evaluation of the vibrations transmitted to the hand-arm system in the use of portable harvesters for olives.
• Performance evaluation of hand-held olive harvesters.