Πώς γίνεται σωστά ο διαφυλλικός ψεκασμός με ουρία

Η ουρία είναι η πιο αποτελεσματική μορφή αζώτου για διαφυλλική εφαρμογή. Το μόριό της είναι μικρό, χωρίς ηλεκτρικό φορτίο, και περνά την εφυμενίδα του φύλλου ευκολότερα από κάθε άλλη μορφή, με την απορρόφηση του ουρικού αζώτου να ξεπερνά αυτή του νιτρικού και του αμμωνιακού. Υπάρχει όμως ένας λόγος που δεν διαλύουμε απλώς κοκκώδη ουρία στο βυτίο, και λέγεται διουρία.

Τι είναι η διουρία και από πού προκύπτει

Η διουρία, ή biuret, είναι παραπροϊόν της παραγωγής της ουρίας. Σχηματίζεται όταν δύο μόρια ουρίας συμπυκνώνονται σε υψηλή θερμοκρασία κατά την παρασκευή, και παραμένει ως πρόσμειξη μέσα στον κόκκο. Στο έδαφος δεν δημιουργεί πρόβλημα, γιατί αποδομείται από τους μικροοργανισμούς. Πάνω στο φύλλο όμως είναι φυτοτοξική και προκαλεί εγκαύματα.

Ποιο είναι το όριο για διαφυλλική χρήση

Η ουρία που προορίζεται για ψεκασμό ονομάζεται ουρία χαμηλής διουρίας και περιέχει λιγότερο από 0,25% διουρία, ενώ για ιδιαίτερα ευαίσθητες καλλιέργειες όπως τα εσπεριδοειδή συνιστάται περιεκτικότητα 0,2% ή χαμηλότερη. Η κοινή κοκκώδης ουρία που προορίζεται για το έδαφος περιέχει σημαντικά υψηλότερα ποσοστά, οπότε δεν χρησιμοποιείται για ψεκασμό φυλλώματος.

Στην πράξη αυτό σημαίνει ότι ελέγχετε την ετικέτα. Αν το προϊόν δεν αναγράφει περιεκτικότητα σε διουρία, δεν προορίζεται για διαφυλλική εφαρμογή.

Πώς αναγνωρίζεται η τοξικότητα από διουρία

Το σύμπτωμα είναι χαρακτηριστικό και βοηθά στη διάγνωση. Η τοξικότητα από διουρία εμφανίζεται ως χλώρωση στην άκρη του φύλλου, ένα κιτρίνισμα που ξεκινά από την κορυφή και προχωρά προς τα μέσα. Σε βαρύτερες περιπτώσεις ακολουθεί νέκρωση της περιοχής και πτώση φύλλων.

Η εικόνα διαφέρει από το κλασικό έγκαυμα υπερβολικής συγκέντρωσης, το οποίο δίνει κατάρρευση των επιδερμικών κυττάρων και καστανές νεκρωμένες περιοχές σε όλη την επιφάνεια. Ένα κιτρίνισμα που ξεκινά συστηματικά από τις άκρες μετά από ψεκασμό ουρίας δείχνει πρόβλημα ποιότητας του σκευάσματος, όχι δοσολογίας.

Σε τι συγκέντρωση ψεκάζεται

Οι συγκεντρώσεις που χρησιμοποιούνται στην πράξη κινούνται συνήθως γύρω στο 0,5 έως 2% στο ψεκαστικό διάλυμα, με ψεκασμό μέχρι απορροής. Οι υψηλότερες συγκεντρώσεις εφαρμόζονται σε ανθεκτικές καλλιέργειες και σε δροσερές συνθήκες, ενώ σε τρυφερή βλάστηση και σε ζέστη η συγκέντρωση κατεβαίνει.

Προσοχή χρειάζεται και σε ένα δεύτερο σημείο. Ακόμη και με χαμηλή διουρία, οι πολύ υψηλές συγκεντρώσεις οδηγούν σε τοξικότητα από αμμωνία, καθώς η ουρία υδρολύεται ταχύτατα μέσα στον φυτικό ιστό. Η ετικέτα του συγκεκριμένου σκευάσματος υπερισχύει πάντα των γενικών ορίων.

Πότε αποδίδει περισσότερο η διαφυλλική ουρία

Η διαφυλλική εφαρμογή δεν αντικαθιστά τη λίπανση εδάφους, τη συμπληρώνει σε συγκεκριμένα στάδια. Δύο περιπτώσεις έχουν τεκμηριωμένο όφελος.

Προανθική εφαρμογή. Ψεκασμός ουρίας χαμηλής διουρίας περίπου 6 με 8 εβδομάδες πριν την άνθηση έχει δείξει αύξηση της ανθοφορίας, της καρπόδεσης και τελικά της παραγωγής στα εσπεριδοειδή. Το άζωτο που απορροφάται εκείνη τη στιγμή τροφοδοτεί ακριβώς τη διαδικασία που καθορίζει τον αριθμό των καρπών.

Φθινοπωρινή εφαρμογή σε φυλλοβόλα. Πριν την πτώση των φύλλων, το δέντρο ανακατανέμει θρεπτικά από το φύλλωμα προς τους βλαστούς και τις ρίζες. Ένας ψεκασμός εκείνη την περίοδο ενισχύει τα αποθέματα αζώτου στο ξύλο, τα οποία θα τροφοδοτήσουν την έκπτυξη και την ανθοφορία της επόμενης άνοιξης, τότε που η ρίζα δεν έχει ακόμη πλήρη δραστηριότητα.

Ως προς το μέγεθος της συνεισφοράς, έρευνα σε πορτοκαλιές έδειξε ότι η διαφυλλική ουρία μπορεί να καλύψει μέχρι το ένα τέταρτο των αναγκών σε άζωτο με σημαντική αύξηση καρπόδεσης και παραγωγής. Το υπόλοιπο τρία τέταρτα παραμένει δουλειά του εδάφους.

Γιατί η ουρία μπαίνει και ως φορέας σε άλλα διαφυλλικά

Ένα λιγότερο γνωστό χαρακτηριστικό. Η ουρία αυξάνει τη διαπερατότητα του φυλλικού ιστού, με αποτέλεσμα να διευκολύνει την απορρόφηση και άλλων θρεπτικών που βρίσκονται στο ίδιο διάλυμα. Γι' αυτό εμφανίζεται συχνά ως συστατικό σε σύνθετα διαφυλλικά σκευάσματα, όχι μόνο ως πηγή αζώτου αλλά και ως ενισχυτής της συνολικής πρόσληψης. Πώς εισέρχονται τα θρεπτικά μέσα από την εφυμενίδα και τι καθορίζει την αποδοτικότητα, το αναλύουμε στον οδηγό για τη διαφυλλική λίπανση.

Τι προσέχουμε στην εφαρμογή

Τι είναι η φωσφορική ουρία

Στα διαφυλλικά συναντάται και η φωσφορική ουρία, ένα διαφορετικό προϊόν που προκύπτει από τον συνδυασμό ουρίας και φωσφορικού οξέος. Παρέχει ταυτόχρονα άζωτο και φώσφορο, είναι πλήρως υδατοδιαλυτή και έχει έντονα όξινη αντίδραση, οπότε χρησιμοποιείται και για τη ρύθμιση του pH του ψεκαστικού διαλύματος ή του νερού άρδευσης σε συστήματα υδρολίπανσης. Δεν είναι υποκατάστατο της ουρίας χαμηλής διουρίας, πρόκειται για άλλο σκεύασμα με άλλον σκοπό.

Συχνές ερωτήσεις

Μπορώ να ψεκάσω κοινή κοκκώδη ουρία στα φύλλα; Όχι. Η ουρία εδάφους περιέχει υψηλά ποσοστά διουρίας, που είναι φυτοτοξική για το φύλλωμα. Για ψεκασμό χρησιμοποιείται ουρία χαμηλής διουρίας, με περιεκτικότητα κάτω από 0,25%.

Τι είναι η διουρία; Είναι παραπροϊόν της παραγωγής της ουρίας, που σχηματίζεται σε υψηλή θερμοκρασία και παραμένει ως πρόσμειξη. Στο έδαφος αποδομείται, στο φύλλο όμως προκαλεί εγκαύματα.

Πώς καταλαβαίνω αν το πρόβλημα οφείλεται στη διουρία; Η τοξικότητα από διουρία δίνει χλώρωση που ξεκινά από την άκρη του φύλλου και προχωρά προς τα μέσα. Το έγκαυμα από υπερβολική συγκέντρωση δίνει καστανές νεκρωμένες περιοχές διάσπαρτα στην επιφάνεια.

Πόσο άζωτο μπορεί να καλύψει η διαφυλλική εφαρμογή; Σε εσπεριδοειδή, έρευνα έχει δείξει ότι μπορεί να καλύψει μέχρι το ένα τέταρτο των αναγκών, με όφελος στην καρπόδεση και την παραγωγή. Το υπόλοιπο καλύπτεται από το έδαφος.

Πότε ψεκάζεται η ουρία στα δέντρα; Οι δύο περίοδοι με τεκμηριωμένο όφελος είναι η προανθική, περίπου 6 με 8 εβδομάδες πριν την άνθηση, και η φθινοπωρινή στα φυλλοβόλα, πριν την πτώση των φύλλων, για ενίσχυση των αποθεμάτων αζώτου.

Σημαντικές σημειώσεις

Οι συγκεντρώσεις και οι χρόνοι εφαρμογής διαφέρουν σημαντικά ανά καλλιέργεια, ποικιλία, στάδιο και κλιματικές συνθήκες, και οι παραπάνω τιμές είναι ενδεικτικές. Η ετικέτα του συγκεκριμένου σκευάσματος υπερισχύει πάντα, τόσο ως προς τη δόση όσο και ως προς τη συμβατότητα με άλλα προϊόντα στο ίδιο διάλυμα. Πριν από εκτεταμένη εφαρμογή σε νέα καλλιέργεια ή νέο συνδυασμό, δοκιμάστε σε περιορισμένη έκταση. Για τον σχεδιασμό του προγράμματος θρέψης, συμβουλευτείτε γεωπόνο, και αποφύγετε τον ψεκασμό όταν οι μέλισσες είναι δραστήριες.

Πηγές

• University of California Davis. Fertilization Guidelines, Citrus.
• California Department of Food and Agriculture, FREP. California Fertilization Guidelines, Citrus.
• University of California Cooperative Extension. Citrus Fertilization.