Τι κάνουμε στα δέντρα και στα αμπέλια μέσα σε 48 ώρες μετά από χαλάζι

Την Παρασκευή 24 Ιουλίου 2026, ισχυρή χαλαζόπτωση έπληξε με σφοδρότητα καλλιέργειες σε περιοχές του Τυρνάβου, και συγκεκριμένα στο Δαμάσι, στα Πλατανούλια και στα Δένδρα με την Αγία Σοφία. Το Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Βόλου εξέδωσε τρία έκτακτα δελτία την ίδια μέρα, για το αμπέλι, τα πυρηνόκαρπα και τα μηλοειδή, με κοινή σύσταση, άμεση επέμβαση μέσα σε 24 με 48 ώρες. Ο λόγος που το χρονικό παράθυρο είναι τόσο στενό δεν έχει να κάνει με τη ζημιά που έχει ήδη γίνει, αλλά με αυτή που ακολουθεί.

Γιατί η ζημιά από το χαλάζι δεν σταματά στην πρόσκρουση

Κάθε χαλαζόκοκκος αφήνει πάνω στον καρπό, στο φύλλο και στον βλαστό μια πληγή. Αυτές οι πληγές είναι ανοιχτές πύλες εισόδου για φυτοπαθογόνους μύκητες και βακτήρια, τα οποία μπαίνουν στους ιστούς μέσα στις πρώτες ώρες, όσο οι τραυματισμένες επιφάνειες είναι ακόμη υγρές. Η δευτερογενής μόλυνση είναι συχνά μεγαλύτερο πρόβλημα από την αρχική μηχανική ζημιά, γιατί εξαπλώνεται και σε ιστούς που το χαλάζι δεν άγγιξε. Από εκεί προκύπτει και η επείγουσα σύσταση, ο ψεκασμός λειτουργεί ως κλείσιμο των πληγών και όχι ως θεραπεία.

Πόσο σοβαρή ήταν η ζημιά ανά καλλιέργεια

Πώς γίνεται σωστά ο ψεκασμός μετά το χαλάζι

Ο στόχος είναι να καλυφθεί το σύνολο των πληγών, και εδώ ο τρόπος εφαρμογής μετράει περισσότερο από το σκεύασμα. Στα πυρηνόκαρπα και στα μηλοειδή, τα δελτία ζητούν ιδιαίτερα επιμελή ψεκασμό τόσο της κόμης όσο και του κορμού, ώστε να μην μείνει ακάλυπτη καμία πληγή από τους χαλαζόκοκκους. Στο αμπέλι, η προστασία περιλαμβάνει χαλκούχα σκευάσματα και ταυτόχρονα σκευάσματα εναντίον του βοτρύτη, καθώς τα τραυματισμένα σταφύλια είναι ιδιαίτερα ευπαθή. Πώς ξεχωρίζουμε τα συμπτώματα των κύριων ασθενειών, το περιγράφουμε στον οδηγό για τους εχθρούς και τις ασθένειες του αμπελιού.

Ένα σημείο θέλει προσοχή. Η βλάστηση μετά από χαλάζι είναι τρυφερή και τραυματισμένη, οπότε ο κίνδυνος φυτοτοξικότητας από τα χαλκούχα σκευάσματα είναι αυξημένος και πρέπει να συνεκτιμηθεί στη δοσολογία και στην επιλογή του σκευάσματος.

Γιατί ο επόμενος κίνδυνος είναι το ωίδιο

Στο αμπέλι, το δελτίο επισημαίνει ότι η προστασία καλά είναι να καλύπτει και τον κίνδυνο του ωιδίου, ιδίως αν μετά τον ασταθή, βροχερό και ανεμώδη καιρό ακολουθήσουν ξηροθερμικές συνθήκες. Η αλληλουχία αυτή είναι κλασική μετά από θερινές καταιγίδες. Ο βροχερός καιρός ευνοεί τις βακτηριακές και μυκητολογικές μολύνσεις στις πληγές, και μόλις γυρίσει σε ζέστη και ξηρασία, οι συνθήκες γίνονται ιδανικές για το ωίδιο πάνω σε ένα φυτό που έχει ήδη αποδυναμωθεί.

Τι απομακρύνεται από το χωράφι

Και τα τρία δελτία συστήνουν τη συλλογή και την απομάκρυνση των ισχυρά προσβεβλημένων βλαστών, φύλλων και καρπών από τον αμπελώνα ή τον οπωρώνα. Τα κατεστραμμένα φυτικά μέρη που μένουν στο έδαφος λειτουργούν ως εστίες μολύσματος για τις επόμενες εβδομάδες, οπότε η απομάκρυνσή τους μειώνει την πίεση για την υπόλοιπη περίοδο.

Προσοχή στα υπολείμματα, η συγκομιδή είναι κοντά

Η χαλαζόπτωση βρήκε τις καλλιέργειες σε προχωρημένο στάδιο. Στα αμπέλια της περιοχής η βλάστηση βρίσκεται στο γυάλισμα και στην έναρξη ωρίμασης, ενώ στα πυρηνόκαρπα και στα μηλοειδή το χρονικό περιθώριο μέχρι τη συγκομιδή είναι σε πολλές περιπτώσεις περιορισμένο. Τα δελτία τονίζουν ότι η επιλογή του φυτοπροστατευτικού προϊόντος χρειάζεται μεγάλη προσοχή για την αποφυγή υπολειμμάτων στους καρπούς, με αυστηρή τήρηση του διαστήματος ανάμεσα στην τελευταία επέμβαση και τη συγκομιδή.

Τι ισχύει σε κάθε επέμβαση

Χρησιμοποιούνται μόνο εγκεκριμένα για την καλλιέργεια φυτοπροστατευτικά προϊόντα, με πιστή εφαρμογή της ετικέτας ως προς την αναλογία χρήσης, τη συνδυαστικότητα, τον κίνδυνο φυτοτοξικότητας, το διάστημα μέχρι τη συγκομιδή και τα μέτρα προστασίας του χρήστη. Η επιλογή γίνεται από την ηλεκτρονική βάση του ΥΠΑΑΤ, και η χρήση προϋποθέτει πιστοποιητικό γνώσεων ορθολογικής χρήσης. Οι εικόνες και οι περιγραφές των δελτίων είναι ενδεικτικές και δεν αποτελούν εργαλείο διάγνωσης, οπότε για την εκτίμηση της ζημιάς και την επιλογή της επέμβασης οι καλλιεργητές απευθύνονται σε γεωπόνο.

Πηγές

• Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Βόλου. Αμπέλι, έκτακτο δελτίο 13, 27 Ιουλίου 2026.
• Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Βόλου. Πυρηνόκαρπα, έκτακτο δελτίο 10, 27 Ιουλίου 2026.
• Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Βόλου. Μηλοειδή, έκτακτη προειδοποίηση 11, 27 Ιουλίου 2026.