Ποια ψεκαστικά περνούν υποχρεωτική επιθεώρηση και πότε

Το φθινόπωρο συγκεντρώνει τους περισσότερους ψεκασμούς της χρονιάς, από τον δάκο στον ελαιώνα μέχρι τους χειμερινούς ψεκασμούς με χαλκό στα δενδρώδη. Είναι επίσης η τελευταία περίοδος για να τακτοποιηθούν οι εκκρεμότητες του μηχανήματος πριν την επόμενη καλλιεργητική περίοδο.

Δύο διαδικασίες αφορούν το ψεκαστικό μηχάνημα και συχνά συγχέονται μεταξύ τους. Η μία είναι υποχρεωτική από τον νόμο και γίνεται από εξουσιοδοτημένο σταθμό. Η άλλη γίνεται από τον ίδιο τον χρήστη και δεν ελέγχεται από καμία αρχή, χωρίς αυτή όμως ο ψεκασμός δεν πετυχαίνει.

Επιθεώρηση και βαθμονόμηση

Η επιθεώρηση ελέγχει τη λειτουργική κατάσταση του μηχανήματος. Διενεργείται από ιδιωτικούς Σταθμούς Τεχνικής Επιθεώρησης Εξοπλισμού Εφαρμογής Γεωργικών Φαρμάκων, τους ΣΤΕΕΕΓΦ, οι οποίοι ενημερώνουν και την αρμόδια τοπική υπηρεσία. Είναι υποχρεωτική και επαναλαμβάνεται σε τακτά διαστήματα.

Η βαθμονόμηση ρυθμίζει το ψεκαστικό στα δεδομένα της συγκεκριμένης καλλιέργειας και υπολογίζει την πραγματική ποσότητα σκευάσματος που θα εφαρμοστεί. Τη διενεργεί ο χρήστης, όποτε αλλάξουν οι συνθήκες.

Οι δύο διαδικασίες δεν υποκαθιστούν η μία την άλλη. Όπως σημειώνει το ΥΠΑΑΤ, ακόμη και ένα καινούριο ή μόλις επιθεωρημένο ψεκαστικό δεν μπορεί να κάνει αποτελεσματικό ψεκασμό χωρίς βαθμονόμηση.

Ποια μηχανήματα υπάγονται

Στο πεδίο εφαρμογής της υποχρεωτικής επιθεώρησης εντάσσονται οι νεφελοψεκαστήρες και οι ψεκαστήρες αγρού με δεξαμενή ψεκαστικού υγρού μεγαλύτερη των 100 λίτρων, ανεξάρτητα από το μήκος του βραχίονα ψεκασμού.

Η αρμόδια περιφερειακή υπηρεσία μπορεί επίσης να εισηγηθεί την υποχρεωτική επιθεώρηση και άλλων τύπων εξοπλισμού, εφόσον εκτιμά ότι η χρήση τους στην περιοχή της δημιουργεί κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον.

Το νομικό πλαίσιο

Η υποχρέωση προκύπτει από την Οδηγία 2009/128/ΕΚ για την ορθολογική χρήση των γεωργικών φαρμάκων, η οποία ενσωματώθηκε στο ελληνικό δίκαιο με τον ν. 4036/2012 και εξειδικεύτηκε με την ΥΑ Ε8/1831/39763, ΦΕΚ 671/Β/2015.

Οι τεχνικές απαιτήσεις της επιθεώρησης προέρχονται από το Παράρτημα ΙΙ της Οδηγίας, όπως μεταφέρθηκε στο Παράρτημα Γ του νόμου.

Κάθε πότε επαναλαμβάνεται

Το χρονοδιάγραμμα που όρισε το ΥΠΑΑΤ ξεκίνησε με προθεσμία πρώτης επιθεώρησης έως τις 26 Νοεμβρίου 2016. Ακολούθησε τετραετία για τα μηχανήματα που επιθεωρήθηκαν εντός του 2016, και στη συνέχεια ο κύκλος έγινε τριετής.

Στην πράξη αυτό σημαίνει ότι κάθε μηχάνημα έχει τη δική του ημερομηνία λήξης, η οποία εξαρτάται από το πότε πέρασε την πρώτη του επιθεώρηση. Ένα ψεκαστικό που επιθεωρήθηκε το 2020 όφειλε να επανέλθει το 2023 και έπειτα το 2026.

Για καινούριο εξοπλισμό ισχύει διαφορετική προθεσμία. Η πρώτη επιθεώρηση γίνεται εντός του πρώτου εξαμήνου από την πώληση, δηλαδή από τη θέση του σε χρήση.

Επειδή οι προθεσμίες είναι ατομικές και το πλαίσιο έχει τροποποιηθεί κατά καιρούς, ελέγξτε την ημερομηνία της τελευταίας σας επιθεώρησης στο σχετικό πιστοποιητικό και επιβεβαιώστε την επόμενη προθεσμία στην αρμόδια περιφερειακή υπηρεσία.

Τα πρόστιμα

Το άρθρο 45 του ν. 4036/2012 προβλέπει πρόστιμα από 300 έως 5.000 ευρώ για τα εν χρήσει ψεκαστικά που δεν τηρούν τις προθεσμίες επιθεώρησης.

Το εύρος είναι μεγάλο, καθώς το ύψος του προστίμου εξαρτάται από τη βαρύτητα της παράβασης.

Τι ελέγχετε πριν προσέλθετε

Ένα μηχάνημα που φτάνει στον σταθμό με προβλήματα που θα μπορούσαν να είχαν λυθεί επιστρέφει για επανέλεγχο, με ό,τι αυτό σημαίνει σε χρόνο και κόστος. Τα βασικά σημεία που αξίζει να ελεγχθούν από πριν είναι τα εξής.

Διαρροές: Ψεκάστε με καθαρό νερό σε πίεση τουλάχιστον 8 μπαρ και ελέγξτε ολόκληρο το κύκλωμα υγρών.

Ακροφύσια: Καθαρίστε ή αντικαταστήστε όσα εμφανίζουν λωρίδες στο σχήμα ψεκασμού, φθορά ή μερική έμφραξη.

Φίλτρα: Καθαρίζονται ή αντικαθίστανται.

Αντλία, βαλβίδες και ανάδευση: Ελέγχονται με καθαρό νερό, και συμπληρώνονται ή αλλάζονται τα λάδια λίπανσης της αντλίας.

Μπάρα ψεκασμού: Πρέπει να βρίσκεται σε οριζόντια θέση, με τα ακροφύσια σε ίσες αποστάσεις και ομοιόμορφο προσανατολισμό.

Δεξαμενή και μηχανικά μέρη: Καθαρά, χωρίς φθορές στις σωληνώσεις.

Πού γίνεται

Οι επιθεωρήσεις διενεργούνται αποκλειστικά από εξουσιοδοτημένους ΣΤΕΕΕΓΦ. Το ΥΠΑΑΤ διατηρεί ενημερωμένο κατάλογο των εξουσιοδοτημένων σταθμών ανά την Ελλάδα, καθώς και χάρτη εντοπισμού του κοντινότερου, στον ιστότοπο psekastika.minagric.gr.

Συχνές ερωτήσεις

Ποια ψεκαστικά χρειάζονται επιθεώρηση; Οι νεφελοψεκαστήρες και οι ψεκαστήρες αγρού με δεξαμενή μεγαλύτερη των 100 λίτρων, ανεξάρτητα από το μήκος του βραχίονα.

Κάθε πότε γίνεται; Μετά τον αρχικό κύκλο, η επιθεώρηση επαναλαμβάνεται ανά τριετία. Η ακριβής ημερομηνία εξαρτάται από το πότε έγινε η προηγούμενη επιθεώρηση του δικού σας μηχανήματος.

Τι ισχύει για καινούριο ψεκαστικό; Η πρώτη επιθεώρηση γίνεται εντός του πρώτου εξαμήνου από την πώληση και τη θέση του σε χρήση.

Ποιο είναι το πρόστιμο; Από 300 έως 5.000 ευρώ, σύμφωνα με το άρθρο 45 του ν. 4036/2012, ανάλογα με τη βαρύτητα της παράβασης.

Η επιθεώρηση αντικαθιστά τη βαθμονόμηση; Όχι. Η επιθεώρηση πιστοποιεί ότι το μηχάνημα λειτουργεί σωστά. Η βαθμονόμηση το ρυθμίζει στη συγκεκριμένη καλλιέργεια και τη διενεργεί ο ίδιος ο χρήστης πριν από κάθε καλλιεργητική περίοδο.

Πού βρίσκω τον κοντινότερο σταθμό; Στον ιστότοπο psekastika.minagric.gr, όπου υπάρχει κατάλογος και χάρτης των εξουσιοδοτημένων ΣΤΕΕΕΓΦ.

Σημαντικές σημειώσεις

Οι προθεσμίες επιθεώρησης είναι ατομικές για κάθε μηχάνημα και εξαρτώνται από την ημερομηνία της προηγούμενης επιθεώρησης. Το θεσμικό πλαίσιο έχει τροποποιηθεί κατά καιρούς, οπότε πριν από κάθε ενέργεια επιβεβαιώστε τα ισχύοντα στην αρμόδια Περιφερειακή Υπηρεσία Αγροτικής Ανάπτυξης και Μηχανολογικού Εξοπλισμού ή στον επίσημο ιστότοπο του ΥΠΑΑΤ για τα ψεκαστικά μηχανήματα.

Πηγές

• Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Ψεκαστικά Μηχανήματα, Πληροφορίες Επιθεωρήσεων και Βαθμονόμησης.
• Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Επιθεώρηση του χρησιμοποιούμενου εξοπλισμού εφαρμογής γεωργικών φαρμάκων.
• Ευρωπαϊκή Ένωση. Οδηγία 2009/128/ΕΚ για την ορθολογική χρήση των γεωργικών φαρμάκων.