Πώς ο περλίτης βελτιώνει τον αερισμό και τη στράγγιση

Σε βαριά, συμπιεσμένα χώματα και σε γεμάτες γλάστρες η ρίζα δυσκολεύεται να αναπνεύσει, ενώ το νερό λιμνάζει και προκαλεί σήψεις. Ο περλίτης δίνει μια απλή λύση, ανοίγοντας πόρους μέσα στο υπόστρωμα. Είναι ένα φυσικό, διογκωμένο ηφαιστειακό ορυκτό, στην Ελλάδα εξορύσσεται κυρίως στη Μήλο, πολύ ελαφρύ, γύρω στα 80 ως 110 κιλά ανά κυβικό μέτρο, με κόκκους συνήθως 1 ως 5 χιλιοστά, ουδέτερο pH, αδρανές και απαλλαγμένο από ασθένειες και σπόρους ζιζανίων. Δεν είναι λίπασμα, βελτιώνει τη φυσική δομή του εδάφους και του μείγματος.

Πού αποδίδει ο περλίτης

Στα βαριά και αργιλώδη εδάφη ο περλίτης βελτιώνει τον αερισμό της ρίζας και τη διήθηση του νερού, ενώ στα ελαφρά και άνυδρα κρατά υγρασία και μειώνει τη συχνότητα των ποτισμάτων, καθώς συγκρατεί νερό 2 ως 4 φορές το βάρος του. Χρησιμοποιείται ως συστατικό στα υποστρώματα γλαστρικών και φυτωρίων, ως καθαρό μέσο σε ριζωτήρια για το ρίζωμα μοσχευμάτων, σε σπορεία, σε καλλιέργειες εκτός εδάφους και σε υδροπονία, καθώς και στη διαμόρφωση γκαζόν. Επειδή είναι ορυκτό, δεν αποσυντίθεται και διατηρεί τη δράση του για χρόνια.

Πόσο περλίτη βάζουμε και ποια κοκκομετρία

Στα κοινά μείγματα γλάστρας αρκεί ένα ποσοστό γύρω στο 20 ως 30%, στη σπορά ανεβαίνει σε 30 ως 50% με λεπτόκοκκο υλικό, ενώ στο ρίζωμα μοσχευμάτων ο περλίτης χρησιμοποιείται σε πολύ υψηλό ποσοστό, έως και καθαρός. Στους κάκτους και τα παχύφυτα προτιμάται χονδρόκοκκος για ταχύτατη στράγγιση. Στα βαριά χωράφια και στα παρτέρια ο χονδρόκοκκος ενσωματώνεται στο πάνω στρώμα του εδάφους. Ένας απλός κανόνας για τις γλάστρες είναι ένα μέρος περλίτη σε τρία ως τέσσερα μέρη χώματος. Η σωστή αναλογία ανά φυτό και χρήση εξαρτάται από το αν στοχεύουμε σε σπορά, σε μεταφύτευση ή σε γρήγορη στράγγιση.

Τι να προσέχετε στην επιλογή

Η κοκκομετρία επιλέγεται με βάση το έδαφος και τη χρήση, λεπτόκοκκος για σπορά, μεσαίος για γενικά μείγματα, χονδρόκοκκος για βαριά εδάφη και φυτά που θέλουν γρήγορη στράγγιση. Ο περλίτης σκονίζει όταν είναι στεγνός, οπότε καλό είναι να υγραίνεται πριν την ανάμειξη. Δεν αποδίδει θρεπτικά, οπότε η λίπανση συνεχίζεται κανονικά, και αν χρειάζεται και συγκράτηση θρεπτικών συνδυάζεται με υλικά όπως ο ζεόλιθος ή το κομπόστ. Ο ανθοκομικός και γεωργικός περλίτης είναι το ίδιο ορυκτό με τον οικοδομικό που χρησιμοποιείται ως θερμομονωτικό, διαφέρει όμως στην κοκκομετρία και στην κατεργασία για χρήση στα φυτά.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο περλίτη βάζουμε στη γλάστρα

Για γενική χρήση αρκεί 20 ως 30% του μείγματος. Στη σπορά και στα μοσχεύματα το ποσοστό ανεβαίνει σε 30 ως 50% ή και περισσότερο, ενώ στους κάκτους προτιμάται χονδρόκοκκος σε παρόμοια αναλογία.

Περλίτης ή ελαφρόπετρα

Και τα δύο βελτιώνουν τη στράγγιση και τον αερισμό. Ο περλίτης είναι πιο ελαφρύς και συγκρατεί λίγο περισσότερο νερό, ενώ η ελαφρόπετρα είναι βαρύτερη και δεν επιπλέει στην επιφάνεια της γλάστρας.

Ριζώνουν τα μοσχεύματα σε καθαρό περλίτη

Ναι. Ο νωπός περλίτης κρατά υγρασία και αέρα χωρίς να σαπίζει τη βάση του μοσχεύματος. Μόλις σχηματιστούν ρίζες, το φυτό μεταφυτεύεται σε κανονικό υπόστρωμα με θρεπτικά.

Έχει θρεπτικά ο περλίτης

Όχι. Είναι αδρανής και δεν συγκρατεί σχεδόν καθόλου θρεπτικά, οπότε δεν αντικαθιστά τη λίπανση.

Βάζουμε περλίτη στον πάτο της γλάστρας

Ο περλίτης αποδίδει καλύτερα αναμεμειγμένος μέσα σε όλο το υπόστρωμα. Ένα στρώμα μόνο στον πάτο δεν βελτιώνει από μόνο του τη στράγγιση, γιατί το νερό συγκρατείται στο όριο ανάμεσα στα δύο υλικά. Η στράγγιση εξαρτάται από τις τρύπες στον πάτο και από το πορώδες όλου του μείγματος.

Πηγές

• Perlite Institute, Perlite for Horticulture.
• The Old Farmer's Almanac, What is Perlite, Uses and Benefits.